Όσα πρέπει να ξέρουμε για τον διαβήτη

Ο  όρος σακχαρώδης διαβήτης  περιλαμβάνει ένα σύνολο νοσημάτων διαφορετικής αιτιολογίας που ως κοινό παρανομαστή έχουν την  αύξηση της τιμής της γλυκόζης στο αίμα. Απαντώντας σε 6 ερωτήσεις που δεχόμαστε σχεδόν καθημερινά στο ιατρείο ελπίζω να βοηθήσουμε στην καλύτερη κατανόηση και  αντιμετώπιση αυτού του νοσήματος.

Πόσα είδη διαβήτη υπάρχουν;

Οι δύο πιο συχνές μορφές  διαβήτη  είναι ο τύπου 1  και  ο τύπου  2. Ο σακχαρώδης διαβήτης τύπου 1 εμφανίζεται συχνότερα στην παιδική και εφηβική ηλικία. Στο 90% των περιπτώσεων  είναι αυτοάνοσης αρχής και σχετίζεται με την παρουσία αυτοαντισωμάτων  κατά των β κυττάρων του παγκρέατος που παράγουν ινσουλίνη, με αποτέλεσμα την απόλυτη έλλειψη ινσουλίνης στον οργανισμό και την απορρύθμιση της γλυκόζης στο αίμα. Η θεραπεία του είναι η εξωγενής χορήγηση ινσουλίνης  με υποδόρια ένεση. Στον  τύπου 2 διαβήτη από την άλλη υπάρχει υπεργλυκαιμία και διαφόρων βαθμών έλλειψη ινσουλίνης ή αντίσταση στη δράση της, χωρίς να είναι ξεκάθαρο σε τι ποσοστό συμμετέχουν γενετικοί και περιβαλλοντικοί παράγοντες στην πρόκληση του. Εμφανίζει αναλογική αύξηση στον πληθυσμό με την παχυσαρκία και αφορά μεγαλύτερες ηλικίες, χωρίς ωστόσο αυτό να είναι απόλυτο, καθώς η αυξανόμενη εμφάνιση της παχυσαρκίας σε παιδική και εφηβική ηλικία συνοδεύεται και από την πρώιμη εμφάνιση διαβήτη τύπου 2 σε αυτές τις ηλικίες. Η θεραπευτική αντιμετώπιση γίνεται είτε με αντιδιαβητικά δισκία, είτε με ινσουλίνη ή άλλα ενέσιμα φάρμακα είτε και με μεταξύ τους συνδυασμούς .

Τι συμπτώματα έχει ο διαβήτης;

Τα πιο συχνά είναι η πολυδιψία και η πολυουρία. Στον τύπου 1 εμφανίζεται  σημαντική απώλεια βάρους παρά τη φυσιολογική ή και αυξημένη όρεξη, αδυναμία, αιμωδίες λόγω της υπεργλυκαιμίας και σε βαριές καταστάσεις κετοξέωσης ναυτία, έμετοι ή και κώμα. Στο διαβήτη τύπου 2 ο κνησμός μπορεί να αποτελεί αρκετά ενοχλητικό σύμπτωμα, οι δερματικές λοιμώξεις και οι μυκητιάσεις των γεννητικών οργάνων είναι συχνές, ενώ η θόλωση της όρασης δεν είναι σπάνια. Πολλές φορές  διαβητικοί τύπου 2 είναι ασυμπτωματικοί έως ότου εμφανίσουν επιπλοκές του διαβήτη από το καρδιαγγειακό ή νευρικό σύστημα.

Πως γίνεται η διάγνωση του διαβήτη;

Για τη διάγνωση του διαβήτη αρκούν 2 τιμές γλυκόζης νηστείας  ≥ 126 mg.  Στην περίπτωση που υπάρχουν συμπτώματα όπως πολυουρία και  πολυδιψία  μια τυχαία μέτρηση γλυκόζης > 200 mg αρκεί για να τεθεί η διάγνωση. Εάν υπάρχει αμφιβολία τότε ο ασθενής υποβάλλεται σε καμπύλη γλυκόζης, κατά την οποία χορηγούνται 75  mg γλυκόζης σε 300ml νερό και καταγράφεται η γλυκόζη στις 2 ώρες. Τιμές >200 mg είναι ενδεικτικές σακχαρώδη διαβήτη.

Τι τρώει ένας διαβητικός;  Λανθασμένα πολλές φορές οι διαβητικοί περιορίζουν ή διακόπτουν εντελώς τα φρούτα και τους υδατάνθρακες, όπως το ψωμί, τα ζυμαρικά ή τις πατάτες. Οι ασθενείς τύπου 1 , όπως και οι ασθενείς  με τύπου 2 διαβήτη που θεραπεύονται με ινσουλίνη θα πρέπει να υπολογίζουν την περιεκτικότητα των τροφών σε υδατάνθρακες ώστε να υπολογίζουν σωστά τις μονάδες ινσουλίνης πριν τα γεύματα. Ιδανικά θα πρέπει το 45-65% των συνολικών ημερήσιων θερμίδων να αποτελείται από υδατάνθρακες, το 25-35% από λίπος και το 10-35% από πρωτεΐνες.

Πως ελέγχουμε το διαβήτη;

 Η μέτρηση ανά 3 ή 6 μήνες της γλυκοζυλιωμένης αιμοσφαιρίνης είναι ενδεικτική των τιμών του  σακχάρου το προηγούμενο τρίμηνο. Οι στόχοι είναι χαμηλοί για τους νέους ηλικιακά ασθενείς και πιο χαλαροί σε ότι αφορά τους ηλικιωμένους ή τους ασθενείς με πολλά προβλήματα όπου μια υπογλυκαιμία μπορεί να αποβεί μοιραία.  Στα πλαίσια ελέγχου στο σπίτι χρησιμοποιούμε σακχαρόμετρα με ταινίες. Οι μετρήσεις γίνονται ιδανικά το πρωί πριν το φαγητό και 2 ώρες μετά το μεσημεριανό  ή οποιαδήποτε άλλη στιγμή ο ασθενής δε νιώθει καλά. Τιμές από 70-130 σε νηστεία και <180  2ώρες μετά το μεσημεριανό είναι αποδεκτές.                                                                                                                                                                  

Ποιες οι επιπλοκές του διαβήτη;

Οι επιπλοκές σχετίζονται με το είδος και τη χρονιότητα του διαβήτη και είναι αποτέλεσμα των παθολογικών αλλαγών που επιφέρει η υπεργλυκαιμία  στα μικρά και μεγάλα αγγεία, στα κρανιακά και περιφερικά νεύρα, στο δέρμα και τους οφθαλμούς.  Η στεφανιαία νόσος και τα εγκεφαλικά επεισόδια , η περιφερική αγγειοπάθεια και νευροπάθεια, η διαβητική νεφροπάθεια και αμφιβληστροειδοπάθεια είναι μερικές από τις επιπλοκές που επιπλέκουν ή απειλούν τη ζωή. Όσο πιο καλά ρυθμίζεται ο διαβήτης τόσο πιο αργά και  ήπια εμφανίζονται οι πιθανές επιπλοκές.                                                                                                                                                                        Συνοψίζοντας  ο διαβήτης είναι ένα χρόνιο νόσημα που απαιτεί φαρμακευτική αγωγή και τακτική κλινική και εργαστηριακή παρακολούθηση. Η καλή ρύθμιση του διαβήτη εξασφαλίζεται με αδιάλειπτη λήψη της φαρμακευτικής αγωγής,  ισορροπημένη διατροφή χωρίς  στερήσεις, απώλεια βάρους για τους παχύσαρκους και άσκηση.

 

Έφη Μπίκα

Ιατρός – Ειδικός Παθολόγος

Παραμυθιά

Please follow and like us:

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *